Sofosbuvir

Stofnaam
Sofosbuvir
Merknaam
Sovaldi
ATC code
J05AP08
Doseringen
Nierfunctiestoornissen

Produkten, hulpstoffen, toediening en tekorten
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen

Interacties
Eigenschappen (PD/PK)

Registratiestatus
Middelen uit dezelfde ATC groep
Referenties
Versiebeheer

Eigenschappen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Sofosbuvir is een remmer van het RNA-afhankelijke RNA-polymerase van HCV NS5B, een enzym dat essentieel is voor virale replicatie, en werkt tegen alle genotypen van het hepatitis C-virus (=pan-genotypisch). Het is een nucleotide prodrug: bij intracellulair metabolisme in de lever wordt het omgezet in het farmacologisch actieve uridine-analoog trifosfaat. Dit wordt door NS5B-polymerase in HCV-RNA ingebouwd, wat leidt tot ketenterminatie. De actieve metaboliet remt geen menselijke DNA- en RNA-polymerasen en is geen remmer van mitochondriaal RNA-polymerase.

Farmacokinetiek bij kinderen

Er is hier op dit moment nog geen informatie over beschikbaar.

Label dosisadvies Kinderformularium

On-label

Toon SmPC tekst Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Chronische hepatitis C infectie:
> 12 jaar: 400 mg/dag in 1 dosis

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Tablet 400 mg

Overige info toediening/beschikbaarheid

Informatie over geneesmiddeltekorten

Doseringen

Chronische hepatitis C
  • Oraal
    • ≥ 3 jaar en < 17 kg
      [1]
      • 150 mg/dag in 1 dosis in combinatie met ribavirine.
      • Behandelduur:

        Patiënten met CHC genotype 2: 12 weken
        Patiënten met CHC genotype 3: 24 weken

        Er moet rekening worden gehouden met mogelijke verlenging van de duur van de therapie van langer dan 12 weken en maximaal 24 weken; met name voor subgroepen met een of meer factoren die historisch geassocieerd zijn met lagere responspercentages op interferongebaseerde therapieën (bijv. gevorderde fibrose/cirrose, hoge virale concentraties bij de baseline, negroïde ras, genotype IL28B non-CC, eerdere non-respons op therapie met peginterferon-alfa en ribavirine).

      • Advies inname/toediening:

        Bij braken binnen 2 uur na inname moet het middel opnieuw worden ingenomen. Bij braken na meer dan 2 uur na inname is geen nieuwe dosis nodig.

    • ≥ 3 jaar en 17 tot 35 kg
      [1]
      • 200 mg/dag in 1 dosis in combinatie met ribavirine.
      • Behandelduur:

        Patiënten met CHC genotype 2: 12 weken
        Patiënten met CHC genotype 3: 24 weken

        Er moet rekening worden gehouden met mogelijke verlenging van de duur van de therapie van langer dan 12 weken en maximaal 24 weken; met name voor subgroepen met een of meer factoren die historisch geassocieerd zijn met lagere responspercentages op interferongebaseerde therapieën (bijv. gevorderde fibrose/cirrose, hoge virale concentraties bij de baseline, negroïde ras, genotype IL28B non-CC, eerdere non-respons op therapie met peginterferon-alfa en ribavirine).

      • Advies inname/toediening:

        Bij braken binnen 2 uur na inname moet het middel opnieuw worden ingenomen. Bij braken na meer dan 2 uur na inname is geen nieuwe dosis nodig.

    • ≥ 3 jaar en ≥ 35 kg
      [1]
      • 400 mg/dag in 1 - 2 doses. in combinatie met ribavirine.
      • Behandelduur:

        Patiënten met CHC genotype 2: 12 weken
        Patiënten met CHC genotype 3: 24 weken

        Er moet rekening worden gehouden met mogelijke verlenging van de duur van de therapie van langer dan 12 weken en maximaal 24 weken; met name voor subgroepen met een of meer factoren die historisch geassocieerd zijn met lagere responspercentages op interferongebaseerde therapieën (bijv. gevorderde fibrose/cirrose, hoge virale concentraties bij de baseline, negroïde ras, genotype IL28B non-CC, eerdere non-respons op therapie met peginterferon-alfa en ribavirine).

      • Advies inname/toediening:

        Bij braken binnen 2 uur na inname moet het middel opnieuw worden ingenomen. Bij braken na meer dan 2 uur na inname is geen nieuwe dosis nodig.

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

Bijwerkingen bij kinderen

De bijwerkingen die bij kinderen zijn waargenomen zijn gelijk aan de bijwerkingen bij volwassenen.

Bijwerkingen algemeen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Van de combinatietherapie met ribavirine
Zeer vaak (> 10%): vermoeidheid, prikkelbaarheid, slapeloosheid, hoofdpijn. Misselijkheid. Verhoogd bilirubine in bloed. Verlaagd hemoglobine.

Vaak (1-10%): concentratiestoornis. Depressie. Dyspepsie, obstipatie. (Inspannings)dyspneu, hoesten. Spierpijn, gewrichtspijn, rugpijn, spierspasmen. Koorts, asthenie. Nasofaryngitis. Droge huid, jeuk, alopecia. Anemie.

Van de combinatietherapie met ribavirine + peginterferon α
Zeer vaak (> 10%): koorts, koude rillingen, influenza-achtig beeld, vermoeidheid, prikkelbaarheid. Duizeligheid, hoofdpijn. Slapeloosheid. Verminderde eetlust. Misselijkheid, braken, diarree. Dyspneu, hoesten. Spierpijn, gewrichtspijn. Huiduitslag, jeuk. Verhoogd bilirubine in het bloed. Anemie, neutropenie, afname van lymfocyten- en trombocytenaantal.

Vaak (1-10%): concentratiestoornis, geheugenstoornis, migraine. Depressie, angst, agitatie. Pijn op de borst, asthenie. Inspanningsdyspneu. Wazig zien. Gewichtsverlies. Droge mond, gastro-oesofageale reflux, obstipatie. Droge huid, alopecia. Rugpijn, spierspasmen.

In het algemeen
In combinatie met amiodaron zijn gevallen van ernstige bradycardie en hartblok waargenomen, soms in combinatie met het gebruik van andere geneesmiddelen die de hartslag verlagen, zie ook rubriek Waarschuwingen en voorzorgen.

Verder is bij gebruik van sofosbuvir gemeld: het Stevens-Johnson-syndroom (SJS).

Het veiligheidsprofiel bij personen die een levertransplantaat hebben ontvangen, is hetzelfde als hierboven vermeld. Wel komt een daling van de hemoglobinespiegel < 6,2 mmol/l bij ca. 33% voor; in klinisch onderzoek kreeg ca. 20% epoëtine en/of een bloedproduct.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Waarschuwingen en voorzorgen algemeen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Co-infectie hepatitis B: controleer vóór aanvang van de behandeling op co-infectie met het hepatitis B-virus (HBV) omdat gevallen van reactivatie van HBV, waaronder enkele met fatale afloop, gemeld zijn na behandeling met directwerkende antivirale middelen (DAA's). Controleer bij een vastgestelde co-infectie zorgvuldig en behandel volgens de geldende behandelrichtlijnen.

Bij gebruik van sofosbuvir én amiodaron zijn gevallen van levensbedreigende bradycardie en AV-blokkade gemeld. Bradycardie treedt meestal op binnen een aantal uren of dagen na gebruik, maar kan tot ca. 2 weken na aanvang van de HCV-behandeling optreden. Daarom de combinatie van sofosbuvir en amiodaron bij voorkeur vermijden; pas het alléén toe als alternatieve anti-aritmica niet worden verdragen of gecontra-indiceerd zijn. Als de combinatie noodzakelijk is, bij het starten van sofosbuvir de patiënt minimaal 48 uur continu monitoren in een passende klinische setting. Daarna de hartslag dagelijks, gedurende ten minste de eerste 2 weken van de behandeling, monitoren in een poliklinische setting, of de patiënt instrueren dit zelf te doen. Omdat amiodaron een extreem lange halfwaardetijd heeft (20–100 dagen) deze observaties ook doen bij een patiënt die in de afgelopen maanden is gestopt met amiodaron en nu met sofosbuvir start. Instrueer de patiënt die deze combinatie gebruikt om direct contact op te nemen als symptomen van bradycardie of hartblok optreden.

Bij diabetici kan na aanvang van de behandeling een verbetering van de bloedglucoseregulatie optreden, wat mogelijk leidt tot symptomatische hypoglykemie; de bloedglucosewaarden, vooral tijdens de eerste 3 maanden, nauwlettend controleren en zo nodig de (dosering van) bloedglucoseregulerende middelen aanpassen.

Interacties Bron: KNMP/Informatorium Medicamentorum

Sofosbuvir wordt getransporteerd door P-gp en BCRP, de inactieve metaboliet GS-331007 niet.

Relevant:
Afname sofosbuvir: de concentratie daalt door bepaalde inductoren (krachtige CYP3A4-inductoren (behalve efavirenz of nevirapine), modafinil, oxcarbazepine). Combinatie wordt ontraden.

Overig effect: bij gebruik van amiodaron en sofosbuvir (al dan niet in combinatie met andere HCV-middelen) zijn ernstige bradycardie en hartblok gemeld. Combinatie wordt ontraden. Als dit niet kan moet de hartfunctie worden gemonitord gedurende de eerste weken.

Niet beoordeeld:
Afname sofosbuvir en/of GS-331007: de concentratie daalt door methadon, tacrolimus, efavirenz, emtricitabine of tenofovir disoproxil; dosisaanpassing is niet nodig.

Toename sofosbuvir en/of GS-331007: de concentratie stijgt door ciclosporine, rilpivirine, darunavir geboost met ritonavir; dosisaanpassing is niet nodig.

Overig effect: sofosbuvir verlaagt de concentratie van raltegravir; dosisaanpassing is niet nodig.

Zie voor relevante en/of andere interacties die voor combinatiepreparaten gelden ook bij Ledipasvir/Sofosbuvir (Harvoni®), Sofosbuvir/Velpatasvir (Epclusa®) of Sofosbuvir/Velpatasvir/Voxilaprevir (Vosevi®).

DIRECT WERKENDE ANTIVIRALE MIDDELEN

Deze pagina geeft een overzicht van geneesmiddelen uit dezelfde ATC groep. Let op: Dit betekent niet per definitie dat deze middelen onderling uitwisselbaar zijn.

NUCLEOSIDEN EN NUCLEOTIDEN (EXCL. REVERSE-TRANSCR-REMMERS)
J05AB01
J05AB12

Ganciclovir

Cymevene
J05AB06

Remdesivir

Veklury
J05AB16

Valaciclovir

Zelitrex
J05AB11

Valganciclovir

Valcyte
J05AB14
FOSFONZUURDERIVATEN

Foscarnet

Foscavir
J05AD01
PROTEASEREMMERS

Atazanavir

Reyataz
J05AE08

Darunavir

Prezista
J05AE10

Fosamprenavir

Telzir
J05AE07

Indinavir

Crixivan
J05AE02

Ritonavir

Norvir
J05AE03

Saquinavir

Invirase
J05AE01
NUCLEOSIDE EN NUCLEOTIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Abacavir

Ziagen
J05AF06

Emtricitabine

Emtriva
J05AF09

Entecavir

Baraclude
J05AF10

Lamivudine

Epivir 3TC, Zeffix
J05AF05
J05AF13
J05AF07

Zidovudine

Retrovir
J05AF01
NIET-NUCLEOSIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Doravirine

Pifeltro
J05AG06

Efavirenz

Stocrin
J05AG03

Etravirine

Intelence
J05AG04

Nevirapine

Viramune
J05AG01

Rilpivirine

Edurant, Rekambys
J05AG05
NEURAMINIDASEREMMERS

Oseltamivir

Tamiflu
J05AH02

Zanamivir

Dectoza
J05AH01
ANTIVIRALE MIDDELEN VOOR HIVINFECTIE, COMBINATIEPREPARATEN
J05AR02
J05AR20
J05AR13
J05AR25
J05AR18
J05AR19
J05AR03
J05AR09
J05AR10
OVERIGE ANTIVIRALE MIDDELEN

Bulevirtide

Hepcludex
J05AX28

Dolutegravir

Tivicay
J05AX12

Maraviroc

Celsentri
J05AX09

Raltegravir

Isentress
J05AX08
J05AX24
INTEGRASEREMMERS

Cabotegravir

Vocabria
J05AJ04
ANTIVIRALE MIDDELEN VOOR BEHANDELING VAN HCV-INFECTIES
J05AP54
J05AP57
J05AP51

Ribavirine

Copegus
J05AP01
J05AP55

Referenties

  1. Gilead Sciences International Ltd. , SmPC Sovaldi (EU/1/13/894/001 ) 14-08-2020, www.geneesmiddeleninformatiebank.nl
  2. Informatorium Medicamentorum, Interacties, Geraadpleegd 31-1-2026
  3. Zorginstituut Nederland, Farmacotherapeutisch kompas (eigenschappen, bijwerkingen, waarschuwingen & voorzorgen, contraindicaties), Geraadpleegd 31-1-2026

Wijzigingen

  • 22 oktober 2020 15:43: Doseeradvies toegevoeg voor kinderen vanaf 3 jaar.
  • 18 januari 2019 16:03: Aanbeveling tav dosisinname na braken toegevoegd
  • 02 maart 2018 10:21: NIEUW TOEGEVOEGD OBV SMPC SOVALDI

Therapeutic Drug Monitoring


Overdosering