Efavirenz

Stofnaam
Efavirenz
Merknaam
Stocrin
ATC code
J05AG03
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

On-label

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

TABLETTEN
Gebruik vanaf 3 jaar:
13-15 kg: 1dd 200 mg,
15-20 kg: 1dd 250 mg,
20-25 kg: 1dd 300 mg,
25-32,5 kg: 1dd 350 mg,
32,5-40 kg: 1dd 400 mg,
>40 kg: 1dd 600 mg.

DRANK 3-5 jaar
13-15 kg: 12 ml/dag in 1 dosis
15-20 kg: 13 ml/dag in 1 dosis
20-25 kg: 15 ml/dag in 1 dosis
25-33 kg: 17 ml/dag in 1 dosis

DRANK 5-18 jaar
13-15 kg: 9 ml/dag in 1 dosis
15-20 kg: 10 ml/dag in 1 dosis
20-25 kg: 12 ml/dag in 1 dosis
25-33 kg: 15 ml/dag in 1 dosis
33-40 kg: 17 ml/dag in 1 dosis
>40 kg : 24 ml/dag in 1 dosis
.

 

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Drank 30 mg/ml
Tablet filmomhuld 50 mg, 200 mg, 600 mg

Eigenschappen

Antiviraal middel, behorend tot de zogenaamde non-nucleoside reverse-transcriptaseremmers (NNRTI's). Het werkingsspectrum is beperkt tot HIV type 1. Efavirenz is een niet-competitieve remmer van het HIV-reverse-transcriptase. Het bindt zich rechtstreeks aan het reverse-transcriptase-enzym en blokkeert zo de RNA- en DNA-afhankelijke DNA-polymeraseactiviteit van het virus door ontregeling van het katalytische gedeelte van het enzym.

Kinetische gegevens

De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan die van de capsules/tabletten.

Doseringen

Indicatie: HIV
  • Oraal
    • Tablet
      • ≥ 3 jaar en 13 tot 15 kg
        • 200 mg/dag in 1 dosis
      • ≥ 3 jaar en 15 tot 20 kg
        • 250 mg/dag in 1 dosis
      • ≥ 3 jaar en 20 tot 25 kg
        • 300 mg/dag in 1 dosis
      • ≥ 3 jaar en 25 tot 33 kg
        • 350 mg/dag in 1 dosis
      • ≥ 3 jaar en 33 tot 40 kg
        • 400 mg/dag in 1 dosis
      • ≥ 3 jaar en ≥ 40 kg
        • 600 mg/dag in 1 dosis
    • Drank
      • 3 jaar tot 5 jaar en 13 tot 15 kg
        • 30 mg/ml 12 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 3 jaar tot 5 jaar en 15 tot 20 kg
        • 30 mg/ml 13 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 3 jaar tot 5 jaar en 20 tot 25 kg
        • 30 mg/ml 15 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 3 jaar tot 5 jaar en 25 tot 33 kg
        • 30 mg/ml 17 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en 13 tot 15 kg
        • 30 mg/ml 9 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en 15 tot 20 kg
        • 30 mg/ml 10 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en 20 tot 25 kg
        • 30 mg/ml 12 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en 25 tot 33 kg
        • 30 mg/ml 15 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en 33 tot 40 kg
        • 30 mg/ml 17 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

      • 5 jaar tot 18 jaar en ≥ 40 kg
        • 30 mg/ml 24 ml/dag in 1 dosis
        • De biologische beschikbaarheid van de drank is lager dan de biologische beschikbaarheid van de capsules/tabletten.

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

DIRECT WERKENDE ANTIVIRALE MIDDELEN

NUCLEOSIDEN EN NUCLEOTIDEN (EXCL. REVERSE-TRANSCR-REMMERS)

Aciclovir

Zovirax
J05AB01
J05AB12

Ganciclovir

Cymevene
J05AB06

Ribavirine

Copegus, Rebetol
J05AB04

Valaciclovir

Zelitrex
J05AB11

Valganciclovir

Valcyte
J05AB14
FOSFONZUURDERIVATEN

Foscarnet

Foscavir
J05AD01
PROTEASEREMMERS

Atazanavir

Reyataz
J05AE08

Darunavir

Prezista
J05AE10

Fosamprenavir

Telzir
J05AE07

Indinavir

Crixivan
J05AE02
J05AE06

Ritonavir

Norvir
J05AE03

Saquinavir

Invirase
J05AE01
NUCLEOSIDE EN NUCLEOTIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Abacavir

Ziagen
J05AF06

Didanosine

Videx DDI
J05AF02

Emtricitabine

Emtriva
J05AF09

Entecavir

Baraclude
J05AF10

Lamivudine

Epivir 3TC, Zeffix
J05AF05

Stavudine

Zerit d4T
J05AF04
J05AF07

Zidovudine

Retrovir AZT
J05AF01
NIET-NUCLEOSIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Etravirine

Intelence
J05AG04

Nevirapine

Viramune
J05AG01

Rilpivirine

Edurant
J05AG05
NEURAMINIDASEREMMERS

Oseltamivir

Tamiflu
J05AH02

Zanamivir

Relenza
J05AH01
ANTIVIRALE MIDDELEN VOOR HIVINFECTIE, COMBINATIEPREPARATEN
J05AR02
J05AR13
J05AR18
J05AR19
J05AR03
J05AR09
OVERIGE ANTIVIRALE MIDDELEN

Dolutegravir

Tivicay
J05AX12

Enfuvirtide

Fuzeon
J05AX07

Maraviroc

Celsentri
J05AX09

Raltegravir

Isentress
J05AX08
NUCLEOSIDEN EN NUCLEOTIDEN (EXCL. REVERSE-TRANSCR-REMMERS)

Aciclovir

Zovirax
J05AB01
J05AB12

Ganciclovir

Cymevene
J05AB06

Ribavirine

Copegus, Rebetol
J05AB04

Valaciclovir

Zelitrex
J05AB11

Valganciclovir

Valcyte
J05AB14
FOSFONZUURDERIVATEN

Foscarnet

Foscavir
J05AD01
PROTEASEREMMERS

Atazanavir

Reyataz
J05AE08

Darunavir

Prezista
J05AE10

Fosamprenavir

Telzir
J05AE07

Indinavir

Crixivan
J05AE02
J05AE06

Ritonavir

Norvir
J05AE03

Saquinavir

Invirase
J05AE01
NUCLEOSIDE EN NUCLEOTIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Abacavir

Ziagen
J05AF06

Didanosine

Videx DDI
J05AF02

Emtricitabine

Emtriva
J05AF09

Entecavir

Baraclude
J05AF10

Lamivudine

Epivir 3TC, Zeffix
J05AF05

Stavudine

Zerit d4T
J05AF04
J05AF07

Zidovudine

Retrovir AZT
J05AF01
NIET-NUCLEOSIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Etravirine

Intelence
J05AG04

Nevirapine

Viramune
J05AG01

Rilpivirine

Edurant
J05AG05
NEURAMINIDASEREMMERS

Oseltamivir

Tamiflu
J05AH02

Zanamivir

Relenza
J05AH01
ANTIVIRALE MIDDELEN VOOR HIVINFECTIE, COMBINATIEPREPARATEN
J05AR02
J05AR13
J05AR18
J05AR19
J05AR03
J05AR09
OVERIGE ANTIVIRALE MIDDELEN

Dolutegravir

Tivicay
J05AX12

Enfuvirtide

Fuzeon
J05AX07

Maraviroc

Celsentri
J05AX09

Raltegravir

Isentress
J05AX08

Bijwerkingen bij kinderen

Rash: Bij kinderen is vaker en ernstiger uitslag waargenomen. Sufheid en concentratiestoornissen.

Bijwerkingen bij volwassenen

Zeer vaak (> 10%):huiduitslag (ca. 18%), die binnen de eerste 2 weken optreedt en meestal bestaat uit lichte tot matige maculopapulaire huiduitslag. In de meeste gevallen verdwijnt de huiduitslag bij voortzetting van de behandeling binnen een maand. Bij kinderen is vaker (ca. 46%) en ernstiger huiduitslag waargenomen. Stijging van amylase en van de lipidenwaarden. Vaak (1-10%): angst, depressie, abnormaal dromen, aandachtsstoornis, duizeligheid, hoofdpijn, slaapstoornissen. Jeuk. Vermoeidheid. Buikpijn, diarree, misselijkheid, braken. Stijging van leverenzymwaarden (ASAT, ALAT, γ-GT), hypertriglyceridemie. Soms (0,1-1%): affectlabiliteit, agressie, euforie, abnormaal denken, verwardheid, hallucinatie, paranoia, psychose, manie, poging tot suïcide, amnesie, ataxie, agitatie, tremor, convulsies. Plotselinge roodheid van het gezicht. Wazig zien. Vertigo, oorsuizen. Overgevoeligheid, erythema multiforme, Stevens-Johnsonsyndroom. Acute pancreatitis. Acute hepatitis. Gynaecomastie. Hypercholesterolemie. Zelden (0,01–0,1%): fotoallergische dermatitis. Verder zijn gemeld: waanideeën, neurose, suïcide en leverfalen (soms fataal verlopend). .Er zijn gevallen van osteonecrose gemeld, vooral bij patiënten met algemeen erkende risicofactoren, voortgeschreden HIV-infectie of langdurige blootstelling aan anti-retrovirale combinatietherapie.

Anti-retrovirale combinatietherapie kan gepaard gaan met herverdeling van lichaamsvet (lipodystrofie) en metabole stoornissen (zoals hypertriglyceridemie, hypercholesterolemie, insulineresistentie, hyperglykemie, hyperlactatemie).

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij volwassenen

Ernstige leverfunctiestoornissen (Child–Pughscore 10–15).

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Bij kinderen wordt ter voorkoming van huiduitslag profylaxe met een antihistaminicum aanbevolen, voordat behandeling met efavirenz wordt gestart. De behandeling staken bij ernstige huiduitslag.
Ivm sufheid en concentratiestoornissen 's avonds geven.

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Bij (noodzakelijk) staken van de therapie met efavirenz ook de andere anti-retrovirale middelen (tijdelijk) staken om resistentievorming te voorkómen. Voorzichtigheid is geboden bij licht gestoorde leverfunctie; regelmatig de leverfunctie controleren en controleren op (neurologische) bijwerkingen. Bij matig gestoorde leverfunctie wordt het gebruik niet aanbevolen vanwege onvoldoende gegevens. Bij bekende of vermoede hepatitis B- of C-infectie en bij gebruik van geneesmiddelen die in verband zijn gebracht met levertoxiciteit neemt de kans toe van ernstige en mogelijk fataal verlopende leverbijwerkingen; als er aanwijzingen zijn dat de bestaande leverziekte verergert of bij aanhoudende verhoging van de serumtransaminasen > 5× ULN, staken van de therapie overwegen. Ook is voorzichtigheid geboden bij patiënten met pre-existente psychiatrische stoornissen of drugsverslaving in de anamnese. De behandeling staken bij ernstige huiduitslag. Patiënten bij wie de behandeling met een andere NNRT is gestaakt vanwege huiduitslag, kunnen tijdens behandeling met efavirenz meer kans op uitslag hebben. Voorzichtig bij convulsies in de anamnese. Voorzichtig bij ernstige immunodeficiëntie omdat er meer kans is op ontstekingsreacties door asymptomatische of nog aanwezige opportunistische pathogenen die tot ernstige klinische manifestaties kunnen leiden (immuunreconstitutiesyndroom); ook auto-immuunziekten kunnen in dit kader optreden (zoals de ziekte van Graves), soms vele maanden na het beginnen van de behandeling.

Interacties

Efavirenz induceert CYP3A4, CYP2B6, CYP2C19 en UGT; het is substraat voor CYP2B6 (hoofdroute) en CYP3A4.

Relevant:
Afname efavirenz: de concentratie daalt door inductoren. Combinatie wordt ontraden, of de effectiviteit van efavirenz moet worden gecontroleerd.

De concentratie kan dalen door bexaroteen en ginkgo biloba.

Efavirenz verhoogt de concentratie van: venlafaxine.

Efavirenz verlaagt de concentratie van:  CYP3A4-inductoren, en van amiodaron, artemether/lumefantrine, atovaquon, avanafil, buprenorfine, bupropion, carbamazepine, caspofungine, dutasteride, eplerenon, finasteride, flecaïnide, fluvastatine, HCV-middelen, HIV-middelen, itraconazol, ketoconazol, lidocaïne, methylprednisolon, posaconazol, pravastatine, prednisolon, prednison, propafenon, rifabutine, silodosine, tadalafil, tamsulosine, theofylline, trabectedine, valproïnezuur, vardenafil en voriconazol (dosering efavirenz aanpassen). Bovendien kan de efavirenzconcentratie stijgen door ketoconazol en voriconazol.

Overig effect: de werking van cumarinederivaten wordt beïnvloed.

Niet relevant:
Efavirenz verlaagt de concentratie van: CYP3A4-inductoren.

Niet beoordeeld: de combinatie met ritonavir (500-600 mg 2x per dag) wordt niet goed verdragen (duizeligheid, misselijkheid, paresthesie), ook zijn de leverenzymwaarden verhoogd. Over de combinatie met lage doses ritonavir is onvoldoende bekend.

Volgens de fabrikant is combinatie met ergotamine, midazolam, pimozide en QTc-verlengers gecontraïndiceerd.

Referenties

  1. Rademaker C.M.A. et al, Geneesmiddelen-Formularium voor Kinderen, 2007
  2. ZorgInstituut Nederand, Farmacotherapeutisch Kompas (Eigenschappen, Contra-Indicaties, Bijwerkingen, Waarschuwingen en Voorzorgen), Geraadpleegd 20 okt 2014
  3. Informatorium Medicamentorum, (Interacties), Geraadpleegd 16 okt 2018
  4. Merck Sharp & Dome Limited, SPC Stocrin ( EU/1/99/111/001-004), www.ema.europa.eu, Geraadpleegd 26 mei 2011, http://www.ema.europa.eu/docs/nl_NL/document_library/EPAR_-_Product_Information/human/000250/WC500058946.pdf
  5. Bamford, A., et al (PENTA Steering Committee) (2015), Paediatric European Network for Treatment of AIDS (PENTA) guidelines for treatment of paediatric HIV-1 infection 2015: optimizing health in preparation for adult life. , HIV Med, 2015, doi:10.1111/hiv.12217
  6. Panel on Antiretroviral Therapy and Medical Management of HIV-Infected Children. , Guideline for the use of Antiretroviral agents in pediatric HIV infection, www.aidsinfo.nig.gov/contentfiles/lvguidelines/pediatricguidelines.pdf, Geraadpleegd 12 sept 2016, O1-O140

Wijzigingen