Darunavir

Stofnaam
Darunavir
Merknaam
Prezista
ATC code
J05AE10
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

On-label

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

HIV
ART-naïeve pediatrische patiënten 3 tot 17 jaar
≥15-29 kg: 600 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir
30-40 kg: 675 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir
>40 kg: 800 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir

ART-voorbehandelde pediatrische patiënten 3 tot 17 jaar
≥15-29 kg: 600 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir OF 760 mg/dag (drank) of 750 mg/dag (tablet) in 2 doses icm ritonavir 100 mg/dag in 2 doses
30-40 kg: 675 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir OF 920 mg/dag (drank) of 900 mg/dag (tablet) in 2 doses icm ritonavir 120 mg/dag in 2 doses
>40 kg: 800 mg/dag in 1 dosis icm 100 mg ritonavir OF 1200 mg/dag (drank/tablet) in 2 doses icm ritonavir 200 mg/dag in 2 doses

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Susp. oraal (als ethanolaat) 100 mg/ml
Tablet 75 mg, 150 mg, 300 mg, 400 mg, 600 mg, 800 mg.

Eigenschappen

Antiviraal middel, behorend tot de HIV-1-proteaseremmers. Het is een selectieve remmer van HIV-protease, een essentiële component in de replicatiecyclus van het HIV-virus. Tijdens de replicatiefase splitst HIV-protease virale polypeptideproducten, waardoor essentiële eiwitten en enzymen zoals protease worden gevormd. Door interferentie met dit proces blokkeert darunavir de rijping van het HIV waardoor niet-functionele, onrijpe, niet-infectieuze virussen worden gevormd.

Kinetische gegevens

De blootstelling aan darunavir bij kinderen is vergelijkbaar met die bij volwassenen

Doseringen

Indicatie: HIV (ART naieve en voorbehandelde patienten)
  • Oraal
    • Suspensie voor oraal gebruik
      • 3 jaar tot 12 jaar en 10 tot 15 kg
        [4] [5]
        • 40 mg/kg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 6 mg/kg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen. De suspensie vóór gebruik krachtig schudden.

      • 3 jaar tot 12 jaar en 15 tot 30 kg
        [4] [5]
        • 750 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 96 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen. De suspensie vóór gebruik krachtig schudden.

      • 3 jaar tot 12 jaar en 30 tot 40 kg
        [4] [5]
        • 900 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 200 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen. De suspensie vóór gebruik krachtig schudden.

      • 3 jaar tot 12 jaar en ≥ 40 kg
        [4] [5]
        • 1.200 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 200 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen. De suspensie vóór gebruik krachtig schudden.

    • Tablet
      • 3 jaar tot 12 jaar en 15 tot 30 kg
        [4] [5]
        • 750 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 96 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen.

      • 3 jaar tot 12 jaar en 30 tot 40 kg
        [4] [5]
        • 900 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 200 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen.

      • 12 jaar tot 18 jaar en 30 tot 40 kg
        [4] [5]
        • 675 mg/dag in 1 dosis in combinatie met ritonavir 100 mg/dag in 1 dosis
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen.

      • 12 jaar tot 18 jaar en ≥ 40 kg
        [4] [5]
        • 800 mg/dag in 1 dosis in combinatie met ritonavir 100 mg/dag in 1 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen

      • 3 jaar tot 12 jaar en ≥ 40 kg
        [4] [5]
        • 1.200 mg/dag in 2 doses in combinatie met ritonavir 200 mg/dag in 2 doses
        • Advies inname/toediening:

          Met voedsel innemen.

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

DIRECT WERKENDE ANTIVIRALE MIDDELEN

NUCLEOSIDE EN NUCLEOTIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Abacavir

Ziagen
J05AF06

Didanosine

Videx DDI
J05AF02

Emtricitabine

Emtriva
J05AF09

Entecavir

Baraclude
J05AF10

Lamivudine

Epivir 3TC, Zeffix
J05AF05

Stavudine

Zerit d4T
J05AF04
J05AF07

Zidovudine

Retrovir AZT
J05AF01
FOSFONZUURDERIVATEN

Foscarnet

Foscavir
J05AD01
ANTIVIRALE MIDDELEN VOOR HIVINFECTIE, COMBINATIEPREPARATEN
J05AR02
J05AR13
J05AR19
J05AR03
J05AR18
J05AR09
NEURAMINIDASEREMMERS

Oseltamivir

Tamiflu
J05AH02

Zanamivir

Relenza
J05AH01
NIET-NUCLEOSIDE REVERSE-TRANSCRIPTASEREMMERS

Efavirenz

Stocrin
J05AG03

Etravirine

Intelence
J05AG04

Nevirapine

Viramune
J05AG01

Rilpivirine

Edurant
J05AG05
NUCLEOSIDEN EN NUCLEOTIDEN (EXCL. REVERSE-TRANSCR-REMMERS)

Aciclovir

Zovirax
J05AB01
J05AB12

Ganciclovir

Cymevene
J05AB06

Ribavirine

Copegus, Rebetol
J05AB04

Valaciclovir

Zelitrex
J05AB11

Valganciclovir

Valcyte
J05AB14
OVERIGE ANTIVIRALE MIDDELEN

Dolutegravir

Tivicay
J05AX12

Enfuvirtide

Fuzeon
J05AX07

Maraviroc

Celsentri
J05AX09

Raltegravir

Isentress
J05AX08
PROTEASEREMMERS

Atazanavir

Reyataz
J05AE08

Fosamprenavir

Telzir
J05AE07

Indinavir

Crixivan
J05AE02
J05AE06

Ritonavir

Norvir
J05AE03

Saquinavir

Invirase
J05AE01

Bijwerkingen bij kinderen

Het bijwerkingenprofiel bij kinderen is vergelijkbaar met die van volwassenen.

Bijwerkingen bij volwassenen

In combinatie met 100 mg ritonavir: Zeer vaak (> 10%): diarree. Vaak (1-10%): hoofdpijn, duizeligheid, vermoeidheid, slapeloosheid, asthenie. Misselijkheid, braken, dyspepsie, buikpijn, flatulentie. Perifere neuropathie. Huiduitslag (waaronder maculaire, maculopapulaire, papulaire en erythemateuze en jeukende uitslag), pruritus. Diabetes mellitus. Herverdeling van vetweefsel (lipohypertrofie, -dystrofie, -atrofie), hypertriglyceridemie, hypercholesterolemie, hyperlipidemie. Stijging ASAT, ALAT. Soms (0,1-1%): hypertensie, blozen, angina pectoris, verlengd QT-interval, tachycardie. Trombocytopenie, neutropenie, anemie, leukopenie. Hypothyroïdie, verhoogd TSH. Lethargie, vertigo, paresthesie, hypo-esthesie, dysgeusie, aandachtstoornis, verminderd geheugen. Depressie, desoriëntatie, angst, slaapstoornissen, nachtelijk zweten, abnormale dromen, verminderd libido. Conjunctivale hyperemie, droge ogen. Dyspneu, hoesten. Epistaxis. Pancreatitis. (Afteuze) stomatitis, orale dysesthesie, droge mond, irritatie van de keel, gastritis, gastro-oesofageale reflux, kokhalzen, oprispingen, abdominaal ongemak, obstipatie. Nierfalen, nefrolithiase, gedaalde renale creatinineklaring, proteïnurie, dysurie, pollakisurie, nycturie. Allergische dermatitis, eczeem, erytheem, urticaria, hyperhidrosis, alopecia, acne, droge huid, xeroderma, nagelpigmentatie, angio–oedeem. Verminderde of vergrote eetlust, anorexie, insulineresistentie, polydipsie, afgenomen maar ook toegenomen lichaamsgewicht, jicht, verlaagd HDL. Perifeer oedeem. Koorts, malaise, pijn in de borst, immuunreconstitutiesyndroom. Spierpijn, spierspasmen, spierzwakte, artralgie, osteoporose, osteonecrose (vooral bij gevorderde HIV-infectie of langdurige blootstelling aan combinatietherapie), verhoogd serumcreatinekinase. Hepatitis, hepatische steatose, hepatomegalie, bilirubinurie, verhoogde transaminasewaarden, serum alkalische fosfatase en γ–GT. Erectiele disfunctie, gynaecomastie. Zelden (0,01–0,1%): (seborroïsche) dermatitis, ernstige gevallen van huiduitslag waaronder Stevens-Johnsonsyndroom, erythema multiforme en geneesmiddelenexantheem met eosinofilie en systemische symptomen (DRESS). Verhoogd aantal eosinofielen. Koude rillingen. Stijfheid in spieren en/of gewrichten, artritis, rabdomyolyse (vooral in combinatie met NRTI's). Stemmingsveranderingen, verwardheid, rusteloosheid. Syncope, convulsie, ageusie. Zichtstoornis. Rinorroe. Cheilitis, droge lip, beslagen tong, hematemese. Hartkloppingen, bradycardie, myocardinfarct. Verder is gemeld: toxische epidermale necrolyse, acuut gegeneraliseerd pustuleus exantheem.

Bij hemofiliepatiënten die anti-retrovirale proteaseremmers krijgen, zijn er meldingen van toegenomen spontane bloeding.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij kinderen

Niet gebruiken bij kinderen jonger dan 3 jaar.

Contraindicaties bij volwassenen

Ernstige leverinsufficiëntie (Child-Pughscore 10–15).

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Bij patiënten die eerder zijn blootgesteld aan antiretrovirale geneesmiddelen, maar die geen
darunavir-resistentie-geassocieerde mutaties (DRV-RAMs)* hebben en die in het plasma
< 100.000 kopieën hiv-1-RNA per ml en ≥ 100 x 106 CD4+-cellen/l hebben, kan een doseringsschema
met eenmaaldaagse inname van darunavir, ingenomen samen met ritonavir en met voedsel, worden
gebruikt.
* DRV-RAM’s: V11I, V32I, L33F, I47V, I50V, I54M, I54L, T74P, L76V, I84V en L89V

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Darunavir bevat een sulfonamidegroep, waardoor het met voorzichtigheid moet worden toegepast bij patiënten met een bekende allergie voor sulfonamide. Tijdens de klinische ontwikkeling werd ernstige huiduitslag ('rash'), waaronder erythema multiforme, het Stevens-Johnsonsyndroom en DRESS gemeld; indien zich symptomen van ernstige huidreacties ontwikkelen (huiduitslag met koorts, malaise, vermoeidheid, spier– en/of gewrichtspijn, laesies in de mond, conjunctivitis, hepatitis en/of eosinofilie) de behandeling onmiddellijk staken.

Voorzichtig bij een licht (Child-Pughscore 5–6) tot matig-ernstig (Child-Pughscore 7–9) gestoorde leverfunctie en bij co-infectie. Patiënten met chronische hepatitis B of C die worden behandeld met een anti-retrovirale combinatietherapie hebben meer kans op ernstige en mogelijk levensbedreigende leverbijwerkingen. Bij patiënten met bestaande leverafwijkingen waaronder chronische hepatitis, is de frequentie van afwijkingen van de leverfuncties tijdens anti-retrovirale combinatietherapie verhoogd. Bij deze patiënten de leverfuncties regelmatig controleren. Als de leverziekte verergert, onderbreking of beëindiging van de behandeling onmiddellijk overwegen. Hemofiliepatiënten moeten worden gewaarschuwd voor een mogelijke toename van bloedingen. Bij een aantal patiënten die proteaseremmers gebruikten, zijn spontane bloedingen (subcutane of musculaire hematomen, hemartrosen) opgetreden. Voorzichtigheid is geboden bij ernstige immunodeficiëntie omdat er meer kans is op een ontstekingsreactie op asymptomatische of nog aanwezige opportunistische pathogenen die tot ernstige klinische manifestaties kunnen leiden. In dit kader kunnen ook auto-immuunreacties (zoals de ziekte van Graves) optreden, vaak pas vele maanden na aanvang van de behandeling.

Interacties

Darunavir is substraat voor CYP3A4 en het remt CYP3A4.

Geboost darunavir resulteert in (sterkere) remming van CYP3A4; de hieronder genoemde interacties gelden voor geboost darunavir.

Relevant:
Afname darunavir: de concentratie daalt door inductoren. De effectiviteit moet worden gecontroleerd, alsmede de toxiciteit van carbamazepine. Bij combinatie met efavirenz, etravirine of nevirapine moet de dosering worden aangepast.

Toename darunavir: de concentratie stijgt door itraconazol en ketoconazol. Bovendien kan de itraconazolconcentratie stijgen.

Darunavir remt metabolisme van: alfentanil, alprazolam, atorvastatine, calciumantagonisten, carbamazepine, claritromycine, clindamycine, clonazepam, colchicine, cumarinederivaten, diazepam, digoxine, doxorubicine, erytromycine, etoposide, finasteride, fluticason, fosfodiësteraseremmers, immunosuppressiva, indinavir, kinidine, lidocaïne, maraviroc, parenteraal midazolam, pravastatine, propafenon, rifabutine, rosuvastatine, salmeterol, venlafaxine, vinblastine, vincristine, vinorelbine en voriconazol. Combinatie met de volgende middelen wordt ontraden: alfuzosine, amiodaron, ergotamine, oraal midazolam, pimozide, quetiapine, sertindol, simvastatine en trazodon.

Darunavir verkleint het effect van: cyclofosfamide, fluvastatine, ifosfamide, methadon, paroxetine en sertraline.

De concentratie van ethinylestradiol daalt; de betrouwbaarheid van orale anticonceptiva, de vaginale ring en de pleister kan afnemen.

Overig effect: combinatie met bosentan, fosamprenavir, HCV-middelen, saquinavir en tipranavir wordt ontraden.

Bij combinatie met atazanavir wordt geboost darunavir toegediend.

Niet beoordeeld: het metabolisme van rosuvastatine en tenofovir disoproxil kan worden geremd.

Referenties

  1. Janssen-Cilag International NV, SmPC Prezista (EU/1/06/380/004) 28-11-14, Geraadpleegd 16 jan 2015
  2. Informatorium Medicamentorum, (Interacties), Geraadpleegd 16 aug 2018
  3. ZorgInstituut Nederland, Farmacotherapeutisch Kompas (Eigenschappen, Contra-Indicaties, Bijwerkingen, Waarschuwingen en Voorzorgen), Geraadpleegd 16 jan 2015
  4. Panel on Antiretroviral Therapy and Medical Management of HIV-Infected Children. , Guideline for the use of Antiretroviral agents in pediatric HIV infection, https://aidsinfo.nih.gov/guidelines/html/2/pediatric-arv-guidelines/129/darunavir, Geraadpleegd 15 feb 2017
  5. Bamford, A., et al (PENTA Steering Committee) (2015), Paediatric European Network for Treatment of AIDS (PENTA) guidelines for treatment of paediatric HIV-1 infection 2015: optimizing health in preparation for adult life. , HIV Med, doi:10.1111/hiv.12217

Wijzigingen

  • 15 februari 2017 10:36: Het doseeradvies voor darunavir is aangepast naar de aidsinfo guideline
  • 15 februari 2017 10:36: Het doseeradvies voor darunavir is aangepast naar de aidsinfo guideline
  • 15 februari 2017 10:36: Het doseeradvies voor darunavir is aangepast naar de aidsinfo guideline
  • 11 mei 2015 14:27: Onderscheid drank en tablet bij voorbehandelde patienten (kleine nuance in dosering obv SmPC)
  • 11 mei 2015 14:26: Onderscheid drank en tablet bij voorbehandelde patienten (kleine nuance in dosering obv SmPC)
  • 16 januari 2015 20:29: NIEUW TOEGEVOEGD