Anakinra

Stofnaam
Anakinra
Merknaam
Kineret
ATC code
L04AC03
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

sJIA, overige autoinflammatoire aandoeningen: Off-label Erfelijke autoinflammatoire aandoeningen: On-label

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Lichte vorm van CAPS:
≥8 mnd, ≥10 kg: 1-2 mg/kg/dag SC. De therapeutische respons wordt primair gereflecteerd door de reductie van de klinische symptomen zoals koorts, huiduitslag, gewrichtspijn en hoofdpijn maar ook van inflammatoire serummarkers (CRP/SAA-waarden) of van het optreden van opvlammingen.

Ernstig CAPS: ≥8 mnd, ≥10 kg: begindosis: 1-2 mg/kg/dag SC. Op basis van de therapeutische respons kunnen binnen 1-2 maanden hogere doses noodzakelijk zijn: 3-4 mg/kg/dag, max 8 mg/kg/dag.

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Oplossing voor injectie, 100 mg

Eigenschappen

Anakinra is een humane interleukine-1-receptorantagonist, geproduceerd door middel van recombinant-DNA-technologie in een E. coli expressiesysteem. Anakinra neutraliseert de biologische activiteit van interleukine-1α (IL-1α) en interleukine-1β (IL-1β) door competitieve remming van hun binding aan de interleukine-1-type-I-receptor (IL-1RI). Interleukine-1 is een belangrijk pro-inflammatoir cytokine in het ontstekingsproces bij reumatoïde artritis.

Kinetische gegevens

Aan de hand van een farmacokinetisch model zijn de volgende parameters berekend [Urien]:
Cl: 0,089 l/uur/kg
Vd: 65,2 l

Doseringen

Indicatie: Cryopyrine geassocieerde periodieke koortssyndromen (CAPS), systemische Juveniele Idiopathische Artritis (sJIA), overige autoinflammatoire aandoeningen die niet reageren op de conventionele therapie:
  • Subcutaan
    • ≥ 8 maanden en ≥ 10 kg
      [2] [3] [6] [7] [8] [9] [12]
      • Begindosis 1 - 2 mg/kg/dag in 1 dosis , max: 100mg/dag Bij weinig effect of ernstige vormen ophogen naar 3-4 mg/kg/dag in 1 dosis, max 100 mg/dag. 
      • Titratie:

        Doseren op geleide van therapeutische respons. In zeer uitzonderlijke gevallen ophogen naar 8 mg/kg/dag, maar niet meer dan 200 mg/dag

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

Aanpassingen als volgt:

GFR 50-80 ml/min/1.73 m2
Dosisaanpassing is niet nodig
GFR 30-50 ml/min/1.73 m2
Dosisaanpassing is niet nodig
GFR 10-30 ml/min/1.73 m2
Gecontra-indiceerd
GFR < 10 ml/min/1.73 m2
Gecontra-indiceerd
Klinische gevolgen

Bij verminderde nierfunctie neemt de halfwaardetijd van anakinra toe.

Bij Dialyse

Een algemeen advies kan niet worden gegeven.

Bijwerkingen bij kinderen

Reactie op de injectieplaats, infecties (vooral bij kinderen < 2 jaar), hoofdpijn, braken, buikpijn en huidlaesies.

Bijwerkingen bij volwassenen

Zeer vaak (> 10%): reactie op de injectieplaats (erytheem, ecchymose, ontsteking en pijn; meestal licht tot matig), hoofdpijn.

Vaak (1-10%): neutropenie, ernstige infecties (meestal van bacteriële oorsprong zoals cellulitis, pneumonie en botinfecties) waarvoor ziekenhuisopname is vereist.

Soms (0,1-1%): allergische reacties, zoals anafylactische reacties, angio-oedeem, maculopapuleuze of urticariële huiduitslag, urticaria en pruritus. Stijging van leverenzymwaarden.

Verder zijn gemeld: opportunistische infecties, niet-infectieuze hepatitis.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij volwassenen

Overgevoeligheid voor eiwitten geproduceerd m.b.v. E. coli. Ernstige nierfunctiestoornissen (creatinineklaring < 30 ml/min). Start van de behandeling bij neutropenie (ANC < 1,5 × 109/l).

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Wanneer de artritis in remissie is, kan anakinra afgebouwd worden door gedurende 4 weken om de dag te doseren. Daarna kan anakinra gestopt worden[Urien 2013]. Tijdens de behandeling van sJIA kan het macrofaag activatie syndroom (MAS) optreden. Tijdelijk ophogen van anakinra kan dan zinvol zijn [Ravelli 2012].

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Voorafgaand aan behandeling de patiënt onderzoeken op latente tuberculose en virale hepatitis. Voorzichtigheid is geboden bij ouderen (meer kans op infecties), bij matige nierfunctiestoornissen (creatinineklaring 30–50 ml/min), bij recidiverende infecties in de voorgeschiedenis of bij onderliggende ziekten met een predispositie voor infecties zoals gevorderde of slecht gecontroleerde diabetes en astma. behandeling staken als een ernstige infectie optreedt. Aanbevolen wordt het aantal neutrofielen te bepalen voor het starten van de behandeling met anakinra, daarna maandelijks gedurende de eerste zes maanden en vervolgens driemaandelijks. Bij neutropenie (ANC < 1,5 × 109/l) de behandeling niet starten dan wel staken. Tijdens de behandeling kunnen zich antilichamen ontwikkelen; de klinische betekenis hiervan is nog onbekend. Indien ernstige allergische reacties, zoals anafylactische reacties en angio-oedeem, optreden de behandeling staken.

Interacties

Relevant: bij combinatie van anakinra met de TNF-α-antagonist etanercept is een hogere incidentie van ernstige infecties waargenomen dan bij behandeling met etanercept alleen. De combinatie met een TNF-α-antagonist wordt ontraden.

Interacties immunosuppressiva algemeen
Relevant: vaccinatie met levende micro-organismen, zoals BCG- of mazelenvaccin, tijdens immunosuppressieve therapie (behalve lokaal toegediend pimecrolimus of tacrolimus) kan een gegeneraliseerde infectie veroorzaken. De combinatie wordt bij voorkeur vermeden.
Geen interactie: in de literatuur is onvoldoende onderbouwing voor interactie met allergenen van natuurlijke oorsprong.
Niet beoordeeld: vaccinaties met gedode verwekker of afgeleid antigeen zijn tijdens immunosuppressieve therapie minder effectief door een verminderde immuunrespons, en worden om die reden soms herhaald toegediend.

Referenties

  1. ZorgInstituut Nederland, Farmacotherapeutisch Kompas (Eigenschappen, Contra-Indicaties, Bijwerkingen, Waarschuwingen en Voorzorgen), Geraadpleegd 17 feb 2016
  2. DeWitt EM et al. , Consensus treatment plans for new-onset systemic juvenile idiopathic arthritis., Arthritis Care Res (Hoboken)., 2012, Jul;64(7):, 1001-10
  3. ter Haar N et al. , Treatment of autoinflammatory diseases: results from the Eurofever Registry and a literature review., Ann Rheum Dis. , 2013, 72, 678-85
  4. Informatorium Medicamentorum, (Interacties), Geraadpleegd 06 sept 2016
  5. Lequerré T et al. 2008 , Interleukin-1 receptor antagonist (anakinra) treatment in patients with systemic-onset juvenile idiopathic arthritis or adult onset Still disease: preliminary experience in France., Ann Rheum Dis., 2008, Mar;67(3), 302-8
  6. Manger B et al. , Recommendations on therapy using interleukin-1beta-blocking agents. , Z Rheumatol., 2009, Nov;68(9), 766-71
  7. Moll M et al. , Inflammasome and cytokine blocking strategies in autoinflammatory disorders., Clin Immunol., 2013, Jun;147(3), 242-75
  8. Nigrovic PA et al. , Review: is there a window of opportunity for treatment of systemic juvenile idiopathic arthritis?, Arthritis Rheumatol., 2014, Jun;66(6), 1405-13
  9. Picco P et al. , Successful treatment of idiopathic recurrent pericarditis in children with interleukin-1beta receptor antagonist (anakinra): an unrecognized autoinflammatory disease?, Arthritis Rheum. , 2009, Jan;60(1), 264-8
  10. Quartier P et al. , A multicentre, randomised, double-blind, placebo-controlled trial with the interleukin-1 receptor antagonist anakinra in patients with systemic-onset juvenile idiopathic arthritis (ANAJIS trial)., Ann Rheum Dis., 2011, May;70(5), 747-54
  11. Ravelli A et al. , Macrophage activation syndrome as part of systemic juvenile idiopathic arthritis: diagnosis, genetics, pathophysiology and treatment., Genes Immun., 2012, Jun;13(4):, 289-98
  12. Swedish Orphan Biovitrum AB (publ)., SPC Kineret (EU/1/02/203/001) 14-05-2018, www.geneesmiddeleninformatiebank.nl
  13. Urien S et al. , Anakinra pharmacokinetics in children and adolescents with systemic-onset juvenile idiopathic arthritis and autoinflammatory syndromes., BMC Pharmacol Toxicol., 2013, Aug 5;14, 40
  14. Vastert SJ et al. , Effectiveness of first-line treatment with recombinant interleukin-1 receptor antagonist in steroid-naive patients with new-onset systemic juvenile idiopathic arthritis: results of a prospective cohort study., Arthritis Rheumatol, 2014, Apr;66(4):, 1034-43
  15. Kostjukovits S et al., Treatment of hyperimmunoglobulinemia D syndrome with biologics in children: review of the literature and Finnish experience., Eur J Pediatr., 2015 , Jun;174(6), 707-14

Wijzigingen

  • 16 maart 2018 10:01: Bijwerking infectie bij kinderen vooral bij kinderen < 2 jaar.