Propofol

Stofnaam
Propofol
Merknaam
Diprivan, Propofol Lipuro
ATC code
N01AX10
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

Algemene anesthesie:
Inductie: On-label
Onderhoud: On-label. Dosering < 9 mg/kg/uur: Off-label
Sedatie op IC: Off-label
 

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Algemene anesthesie:
Inductie algemene anesthesie:
1 mnd- < 8 jr: 2,5 - 4 mg/kg
>8jr: 2,5 mg/kg.
Bij kinderen met een verhoogd risico (ASA III en IV) wordt een lagere dosering aanbevolen.
Onderhoud anesthesie: kinderen: 9-15 mg/kg/uur continu infuus

Sedatie op de IC: Niet geregistreerd voor kinderen.

 

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Inj.emulsie 10 mg/ml; 20 mg/ml
Inj.emulsie "lipuro" 10 mg/ml
Inj.emulsie "MCT/LCT" 10 mg/ml

Eigenschappen

Propofol heeft geen analgetische eigenschappen. Het verhoogt de binding van GABA op de GABAA-receptor en stimuleert hierdoor de remmende werking van GABA op de signaaloverdracht.

Met propofol is een goed stuurbare sedatie mogelijk, vanwege de zeer korte eliminatiehalfwaardetijd en de snelle werking. Het geeft bij PSA een kortere herstelperiode dan fentanyl, midazolam en pentobarbital. De individuele gevoeligheid is echter moeilijk voorspelbaar.

Kinetische gegevens

De gemiddelde propofolklaring bij oudere kinderen na een enkelvoudige bolusinjectie van 3 mg/kg bedroeg 37,5 ml/min/kg (4-24 maanden) (n=8), 38,7 ml/min/g (11-43 maanden) (n=6), 48 ml/min/g (1-3 jaar) (n=12), 28,2 ml/min/kg (4-7 jaar) (n=10) in vergelijking met 23,6 ml/min/kg bij volwassenen (n=6).

Na een enkelvoudige dosis van 3 mg/kg intraveneus steeg de propofolklaring per kg lichaamsgewicht met toename van de leeftijd als volgt: De gemiddelde klaring was bij neonaten < 1 maand oud aanzienlijk lager (n=25) (20 ml/kg/min) in vergelijking met oudere kinderen (n=36, leeftijd varie?rend van 4 maanden – 7 jaar). Daarnaast was de inter-individuele variatie aanzienlijk bij neonaten (varie?rend van 3,7 – 78 ml/kg/min).

Doseringen

Indicatie: Anesthesie: inleiding
  • Intraveneus
    • 1 maand tot 18 jaar
      • Propofol Lipuro: 2 - 3,5 mg/kg/dosis bolus in 40-80 sec
Indicatie: Anesthesie, algemeen
  • Intraveneus
    • 1 maand tot 18 jaar
      • Startdosering: Propofol: 2 - 3,5 mg/kg/dosis bolus in 40-80 sec
      • Onderhoudsdosering: 3 - 15 mg/kg/uur continu infuus Dosis onderhoud afhankelijk van de anesthesie
      • Bij continue sedatie op IC: maximaal 4 mg/kg/uur. Gebruik gedurende langere tijd (>6 uur)wordt afgeraden.

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

ALGEMENE ANAESTHETICA

GEHALOGENEERDE KOOLWATERSTOFFEN

Desfluraan

Suprane
N01AB07

Fentanyl (citraat) Transdermaal

Durogesic (pleister)
N01AB03
N01AB06

Sevofluraan

Sevorane
N01AB08
BARBITURATEN

Thiopental

Pentothal
N01AF03
OVERIGE ALGEMENE ANAESTHETICA
N01AX01

Esketamine

Ketanest S
N01AX14

Etomidaat

Etomidaat lipuro
N01AX07
OPIOIDE ANAESTHETICA

Alfentanil

Rapifen
N01AH02
N01AH01

Remifentanil

Ultiva
N01AH06

Sufentanil

Sufenta
N01AH03

Bijwerkingen bij kinderen

Bij gebruik als sedativum bij kinderen jonger dan 16 jaar zijn ernstige bijwerkingen, zoals metabole acidose, hyperlipidemie, rabdomyolyse en hartfalen gemeld, soms met fatale afloop. Dit trad vooral op bij kinderen met luchtweginfecties bij wie een hogere dosering dan die voor volwassenen werd gegeven.

Bijwerkingen bij volwassenen

Bij meer dan 10% van de patiënten: lokale pijn tijdens inductie.

Bij 1-10%: bradycardie, voorbijgaande hypotensie, tijdens de inductie voorbijgaande apneu, tijdens het ontwaken hoofdpijn, misselijkheid en braken en bij kinderen opvliegers en onthoudingsverschijnselen.

Bij propofol treden misselijkheid, braken en hoofdpijn minder vaak op dan bij inhalatie-anesthetica.

Bij het optreden van hypotensie dient de toedieningssnelheid te worden verlaagd of het vaatvolume te worden aangevuld.

Bij minder dan 1%: trombose en flebitis.

Zelden euforie, longoedeem, pancreatitis, postoperatieve koorts, postoperatieve bewusteloosheid (soms met een verhoogde spiertonus), anafylactische reacties, zoals erytheem, angio-oedeem, bronchospasme en hypotensie, verkleuring van de urine (meestal groen) na langdurig gebruik en tijdens het ontwaken seksuele ontlading en epileptiforme bewegingen, waaronder opisthotonus (= krampachtig voorovergebogen lichaamshouding).

Bij gebruik bij epilepsie kunnen convulsies optreden.

Het verlaagt de cerebrale doorbloeding en de intracraniale druk.

Ademhalingsdepressie kan optreden. Het kan slaapapneu verergeren doordat het de spierspanning vermindert en de ontwaakreactie onderdrukt.

Bij toediening van meer dan 5 mg/kg per uur gedurende meer dan 48 uur zijn diverse fataal verlopende gevallen van hartfalen, aritmieën, rabdomyolyse, metabole acidose en hyperkaliëmie gemeld, vooral bij patiënten met ernstig hersenletsel en een verhoogde intracraniale druk (propofol-infusie-syndroom).

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij kinderen

Propofol Lipuro niet toepassen bij kinderen die overgevoelig zijn voor pinda of soja.

Contraindicaties bij volwassenen

Overgevoeligheid en Brugada-syndroom, vanwege een verhoogd risico op hartritmestoornissen.

 

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Cave tensiedaling bij snel inspuiten. Pijnlijk bij toedienen: eventueel lidocaine toevoegen. Opgelost in olie-emulsie (10% Intralipid)Cave triglycedriden <2 mmol/l.Propofol lipuro is minder pijnlijk bij inspuiten dan propofol.
Cave propofol infusie syndroom.

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Voorzichtigheid is geboden bij cardiale aandoeningen en hypovolemie vanwege het risico op hypotensie, bij respiratoire aandoeningen vanwege het risico op ademhalingsdepressie, bij slaapapneu omdat dit kan verergeren, bij leverfunctiestoornissen en bij algehele zwakte.

Interacties

Niet relevant: het risico op ernstige hartritmestoornissen is verhoogd bij combinatie met andere middelen waarbij ernstige hartritmestoornissen zoals torsade de pointes zijn gemeld. Propofol wordt in de praktijk gebruikt in een bewaakte setting. 

Niet beoordeeld: bij combinatie met lokale anesthetica, inhalatie-anesthetica, opioïden, benzodiazepineagonisten, geneesmiddelen voor premedicatie en spierrelaxantia is verlenging en versterking van de anesthesie, versterking van de ademhalingsdepressie en versterking van de circulatoire depressie mogelijk. Bij combinatie met lokale anesthetica kan een lagere dosering nodig zijn.

De sedatieve werking van alcohol en andere centraal-depressieve stoffen kan worden versterkt.
Fentanyl kan de plasmaconcentratie van propofol tijdelijk verhogen en versterkt de mate van apneu.
Bradycardie en hartstilstand kunnen voorkomen bij combinatie met suxamethonium en neostigmine.
Valproïnezuur kan de behoefte aan propofol voor algehele anesthesie verlagen.

Referenties

  1. Rademaker C.M.A. et al, Geneesmiddelen-Formularium voor Kinderen, 2007
  2. Bray RJ., Propofol infusion syndrome in children., Paediatr Anaesth, 1998, 8(6), 491-9
  3. Hatch DJ, Propofol infusion syndrome in children, Lancet, 1999, 353:, 1117-8
  4. Wolf A, et al, Impaired fatty acid oxidation in propofol infusion syndrome, The Lancet, 2001, 357, 606-607
  5. Wolf A et al, Propofol infusion in children: when does an anesthetic tool become an intensive care liability?, Pediatric anesthesia, 2004, 14, 435-438
  6. Vasile B et al, The pathophysiology of propofol infusion syndrome: a simple name for a complex syndrome, Intensive Care Med, 2003, 29, 1417-1425
  7. B. Braun Melsungen AG, SPC Propofol Lipuro 10 mg/ml (RVG 24720), www.cbg-meb.nl, Geraadpleegd 27 oktober 2010, http://db.cbg-meb.nl/IB-teksten/h24720.pdf
  8. Bayer BV, SPC Recofol (RVG 103669), www.cbg-meb.nl, Geraadpleegd 27 oktober 2010, http://db.cbg-meb.nl/IB-teksten/h103669.pdf
  9. Informatorium Medicamentorum., (Eigenschappen,Bijwerkingen, Contra-indicaties, Waarschuwingen en voorzorgen, Interacties), Geraadpleegd 16 nov 2014
  10. AstraZeneca BV, SmPC Diprivan (RVG 11549) 22 jan 2015, www.cbg-meb.nl
  11. Informatorium Medicamentorum, (Interacties, nierfunctiestoornissen), Geraadpleegd 10 april 2018

Wijzigingen

  • 12 mei 2015 19:07: Kinetische gegevens bij kinderen zijn toegevoegd op basis van de SmPC Diprivan