Levothyroxine

Stofnaam
Levothyroxine
Merknaam
Thyrax, Euthyrox, Eltroxin, Thyrofix, Tirosint
ATC code
H03AA01
Doseringen
Nierfunctiestoornissen

Produkten, hulpstoffen, toediening en tekorten
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen

Interacties

Voor ouders op Apotheek.nl
Eigenschappen (PD/PK)

Registratiestatus
Middelen uit dezelfde ATC groep
Referenties
Versiebeheer

Eigenschappen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Levothyroxine is een synthetische vorm van het schildklierhormoon thyroxine (T4, tetrajodothyronine). De werking is gelijk aan die van natuurlijk voorkomend schildklierhormoon. Het overwegend inactieve T4 wordt omgezet in het actieve tri-jodothyronine (T3) in de perifere weefsels. T3 bindt aan schildklierreceptoreiwitten in de celkern en veroorzaakt metabole effecten via de controle van DNA-transcriptie en eiwitsynthese.

 

Farmacokinetiek bij kinderen

De absorptie na orale toediening is wisselend en onvolledig: 50-80%, vooral in aanwezigheid van voedsel. De intraveneuze dosis is dus lager.

Label dosisadvies Kinderformularium

Hypothyreoidie: off-label
Congenitale hypothyreoidie: off-label
Suppletie bij hyperthyreoidie na thyreostatica: Off-label

Toon SmPC tekst Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Substitutie bij verkregen hypothyreoidie:
Start 12,5-50 mcg/dag, onderhoud 100-150 mcg/m2/dag
Congenitale hypothyreoidie:
Start 10-15 mcg/kg/dag gedurende eerste 3 maanden, daarna dosis individueel aanpassen op basis van kliniek en schildklierhormoon en TSH waarden

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Tablet (Na-zout als x-water) 13 µg, 25 µg, 50 µg,  62 µg, 75 µg, 88 µg, 100 µg, 112 µg, 125 µg, 137 µg, 150 µg, 175 µg, 200 µg
Drank (Levothyroxinenatrium) 5 µg/ml (Ad-Hoc bereider)
Levothyroxine injvlst 0,1 mg/ml (A15 bevat per ml 414 mg propyleenglycol en 80 mg ethanol, SAHZ bevat per ml 414,4 mg propyleenglycol en 79,1 mg ethanol). 

  • Drank met spuit doseren aangezien druppelaars geen nauwkeurige hoeveelheden afgeven.
  • De drank is geïndiceerd voor kinderen waarbij het gebruik van tabletten niet mogelijk is.
  • Tabletten kunnen fijngemalen worden
  • Bij een sonde dient de drank gebruikt te worden en niet fijn gemalen tabletten, aangezien deze blijven plakken in de sonde. 

Overige info toediening/beschikbaarheid

Informatie over geneesmiddeltekorten

Doseringen

Ga snel naar:

Hypothyreoidie
  • Oraal
    • 0 maanden tot 6 maanden
      • 6 - 10 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH ( streven naar laag normaal), en FT4 (streven naar hoog normaal) waarden
        Indien de hypothyreoïdie langer bestaat dient de startdosis lager te zijn dan de gewenste onderhoudsdosering (50%) om bijwerkingen te voorkomen

    • 6 maanden tot 1 jaar
      • 5 - 8 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH ( streven naar laag normaal), en FT4 (streven naar hoog normaal) waarden
        Indien de hypothyreoïdie langer bestaat dient de startdosis lager te zijn dan de gewenste onderhoudsdosering (50%) om bijwerkingen te voorkomen

    • 1 jaar tot 5 jaar
      • 4 - 6 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH ( streven naar laag normaal), en FT4 (streven naar hoog normaal) waarden
        Indien de hypothyreoïdie langer bestaat dient de startdosis lager te zijn dan de gewenste onderhoudsdosering (50%) om bijwerkingen te voorkomen

    • 5 jaar tot 12 jaar
      • 3 - 5 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH ( streven naar laag normaal), en FT4 (streven naar hoog normaal) waarden
        Indien de hypothyreoïdie langer bestaat dient de startdosis lager te zijn dan de gewenste onderhoudsdosering (50%) om bijwerkingen te voorkomen

    • 12 jaar tot 18 jaar
      • 2 - 3 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH ( streven naar laag normaal), en FT4 (streven naar hoog normaal) waarden
        Indien de hypothyreoïdie langer bestaat dient de startdosis lager te zijn dan de gewenste onderhoudsdosering (50%) om bijwerkingen te voorkomen

  • Intraveneus
    • 1 maand tot 18 jaar
      • Indien oraal niet geabsorbeerd wordt. De IV dosis wordt afgeleid uit de orale dosis in overleg met de kinderarts-endocrinoloog.
        De intraveneuze dosis is lager dan de orale dosis, ivm de wisselende en onvolledige absorptie na orale toediening.

Congenitale hypothyreoidie
  • Oraal
    • 0 jaar tot 1 jaar
      • Startdosering: 10 microg./kg/dag in 1 dosis Inductiefase teneinde normalisatie van FT4 en TSH te bereiken. Bij ernstige hypothyreoidie (FT4 < 8 pmol/L) wordt eenmalig na 12 uur de startdosering herhaald.
      • Onderhoudsdosering: 5 - 8 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosis aanpassing is ongeveer 1 microg/kg/dag, afgerond naar de dichtstbijzijnde eenheid van ± 6,25 microg (een kwart tablet van 25 microg).
        De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH en FT4 waarden.

        Streefwaarden:
        Inductiefase: FT4 25-35 pmol/L; TSH 0,4-4,0
        Onderhoud: FT4: in referentiegebied, TSH 0,4-4,0

    • 1 jaar tot 5 jaar
      • Startdosering: 10 microg./kg/dag in 1 dosis Inductiefase teneinde normalisatie van FT4 en TSH te bereiken. Bij ernstige hypothyreoidie (FT4 < 8 pmol/L) wordt eenmalig na 12 uur de startdosering herhaald.
      • Onderhoudsdosering: 5 - 6 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden

      • De dosis aanpassing is ongeveer 1 microg/kg/dag, afgerond naar de dichtstbijzijnde eenheid van ± 6,25 microg (een kwart tablet van 25 microg).
        De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH en FT4 waarden.

        Streefwaarden:
        Inductiefase: FT4 25-35 pmol/L; TSH 0,4-4,0
        Onderhoud: FT4: in referentiegebied, TSH 0,4-4,0

    • 5 jaar tot 12 jaar
      • Startdosering: 10 microg./kg/dag in 1 dosis Inductiefase teneinde normalisatie van FT4 en TSH te bereiken. Bij ernstige hypothyreoidie (FT4 < 8 pmol/L) wordt eenmalig na 12 uur de startdosering herhaald.
      • Onderhoudsdosering: 3 - 5 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden

      • De dosis aanpassing is ongeveer 1 microg/kg/dag, afgerond naar de dichtstbijzijnde eenheid van ± 6,25 microg (een kwart tablet van 25 microg).
        De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH en FT4 waarden.

        Streefwaarden:
        Inductiefase: FT4 25-35 pmol/L; TSH 0,4-4,0
        Onderhoud: FT4: in referentiegebied, TSH 0,4-4,0

    • 12 jaar tot 18 jaar
      • Startdosering: 10 microg./kg/dag in 1 dosis Inductiefase teneinde normalisatie van FT4 en TSH te bereiken. Bij ernstige hypothyreoidie (FT4 < 8 pmol/L) wordt eenmalig na 12 uur de startdosering herhaald.
      • Onderhoudsdosering: 2 - 4 microg./kg/dag in 1 dosis
      • Advies inname/toediening:

        Levothyroxine kan 's ochtend of 's avonds en met dan wel zonder voedsel worden ingenomen, maar dient wel elke dag op dezelfde manier ingenomen te worden.

      • De dosis aanpassing is ongeveer 1 microg/kg/dag, afgerond naar de dichtstbijzijnde eenheid van ± 6,25 microg (een kwart tablet van 25 microg).
        De dosering dient vervolgens te worden getitreerd op basis van de TSH en FT4 waarden.

        Streefwaarden:
        Inductiefase: FT4 25-35 pmol/L; TSH 0,4-4,0
        Onderhoud: FT4: in referentiegebied, TSH 0,4-4,0

Suppletie na thyreostatica
  • Oraal
    • 1 jaar tot 5 jaar
      • 25 microg./dag in 1 dosis
      • Indien TSH > 4 mE/L dan levothyroxine ophogen.

    • 5 jaar tot 12 jaar
      • 50 microg./dag in 1 dosis
      • Indien TSH > 4 mE/L dan levothyroxine ophogen. 

    • 12 jaar tot 18 jaar
      • 75 microg./dag in 1 dosis
      • Indien TSH > 4 mE/L dan levothyroxine ophogen.

Juveniel myxoedeem
  • Oraal
    • ≥ 1 jaar
      [3]
      • Startdosering: 2,5 - 5 microg./kg/dag in 1 dosis Onderhoudsdosering: startdosering (totale dagdosering) iedere 2-4 weken ophogen met 50 mcg tot hoogste dosis waarbij geen bijwerkingen optreden.

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

Bijwerkingen bij kinderen

Langdurig gebruik van excessief hoge doseringen levothyroxine kan leiden tot stoornissen in de botrijping. Craniostenose bij zuigelingen en vroegtijdige sluiting van de epifyse bij kinderen (bij zeer hoge doses).

In zeer zeldzame gevallen (0,01-0,1%) kan een pseudotumor cerebri optreden, vooral bij kinderen [SmPC Eferox].

Er zijn gevallen gemeld van circulatie collaps bij premature kinderen met een laag geboortegewicht [SmPC L-Thyroxin Henning].

 

 

Bijwerkingen algemeen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Bij een optimale dosering treden geen bijwerkingen op. Te hoge doses of snel opvoeren van de dosering kan leiden tot symptomen van hyperthyroïdie.

Zeer vaak (> 10%): slapeloosheid. Hoofdpijn. Palpitaties.

Vaak (1-10%): hyperthyroïdie. Nervositeit. Tachycardie.

Zelden (0,01-0,1%): goedaardige intracraniële hypertensie (pseudotumor cerebri), vooral bij kinderen.

Frequentie onbekend: overgevoeligheidsreacties, waaronder huiduitslag, jeuk, urticaria, angio-oedeem en anafylactische reacties. Gewichtsafname. Tremor, rusteloosheid, opwinding. Hartaritmieën, atriumfibrilleren, extrasystolen, angina pectoris, hartfalen, myocardinfarct. Hypertensie, blozen. Dyspneu. Toenemende eetlust, misselijkheid, braken, buikpijn of -krampen, diarree. Onregelmatige menstruatie, verminderde vruchtbaarheid. Spierzwakte en -krampen, osteoporose (bij langdurig gebruik van hoge doses die leiden tot onderdrukking van TSH, vooral bij postmenopauzale vrouwen). Hyperhidrose, koorts, warmte-intolerantie, vermoeidheid.

Verder zijn epileptische aanvallen gemeld bij epilepsiepatiënten bij aanvang van de levothyroxinebehandeling, vooral wanneer de dosis snel werd verhoogd.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contra-indicatie algemeen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

  • onbehandelde bijnier- of hypofyse-insufficiëntie;
  • onbehandelde thyrotoxicose;
  • acuut myocardinfarct;
  • acute myocarditis of pancarditis;

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Tekenen overdosering: Nervositeit, slapeloosheid, tremor, tachycardie, zwaten, braken, koorts, gewichtsverlies en pseudotumor cerebri.
Johannesbroodpitmeel (Nutriton) en soja binden schildklierhormoon en gelijktijdige inname dient vermeden te worden.

Bij behandeling van premature neonaten met een laag geboortegewicht is controle van de hemodynamische parameters aangewezen, omdat een circulatoire collaps kan optreden als gevolg van de nog onvoldoende ontwikkelde bijnierfunctie. 

Bij kinderen moet epiphysiolyse van de femurkop in de gaten worden gehouden. 

Waarschuwingen en voorzorgen algemeen Bron: ZorgInstituut Nederland - Farmacotherapeutisch Kompas

Wees voorzichtig bij:

  • coronaire hartziekte, hartfalen, tachyaritmie, niet-acute myocarditis, myocardinfarct in de voorgeschiedenis en chronische hypothyroïdie. Controleer de schildklierhormoonparameters frequent, omdat zelfs een lichte, door levothyroxine geïnduceerde hyperthyroïdie moet worden vermeden;
  • diabetes mellitus, omdat de behoefte aan bloedglucoseverlagende middelen kan toenemen;
  • myxoedeem, vanwege de verhoogde gevoeligheid voor schildklierhormonen;
  • voorgeschiedenis van epilepsie, omdat bij start van een levothyroxinebehandeling zelden epilepsie-aanvallen zijn opgetreden;
  • risico op psychotische stoornissen, vanwege kans op psychotische klachten;
  • postmenopauzale vrouwen, met risico op osteoporose; controleer de schildklierfunctie extra om een suprafysiologische levothyroxinespiegel te vermijden;
  • te vroeg geboren neonaten met een zeer laag geboortegewicht, vanwege kans op circulatoire collaps bij start van de behandeling (als gevolg van een nog onvoldoende ontwikkelde bijnierfunctie); monitor hemodynamische parameters.

Bij secundaire hypothyroïdie kan bijnierschorsinsufficiëntie bestaan. In dat geval corticosteroïden toedienen alvorens levothyroxine te geven; onder invloed van schildklierhormoon neemt het metabolisme namelijk sneller toe dan het herstel van de bijnierschorsfunctie, zodat acute insufficiëntie kan optreden.

Patiënten met euthyroïde niet-autonoom struma kunnen alleen behandeld worden mits is aangetoond dat de TSH-respons ongestoord is.

Bij een malabsorptiesyndroom is de orale opname van levothyroxine verminderd.

Er is weinig ervaring met parenterale toediening bij verminderde nier- en/of leverfunctie.

Interacties Bron: KNMP/Informatorium Medicamentorum

Relevant:
Afname levothyroxine: de concentratie daalt door ritonavir en lopinavir.
Toename levothyroxine: de concentratie stijgt door glucagonachtig peptide (GLP)-1-agonisten.
Absorptie: de absorptie van thyreomimetica wordt sterk verminderd door gelijktijdige inname van de volgende middelen (met aanbevolen gebruiksadvies):

  • antacida, calcium, magnesium: het thyreomimeticum moet ten minste 2 uur vóór of 4 uur na antacida, calcium of magnesium worden ingenomen;
  • sucralfaat, ijzer: het thyreomimeticum moet ten minste 2 uur vóór sucralfaat of ijzer (gewoon preparaat) worden ingenomen;
  • colesevelam, colestyramine: het thyreomimeticum moet ten minste 4 uur vóór colesevelam of colestyramine worden ingenomen;
  • sevelameer: het thyreomimeticum wordt 's avonds voor het slapen ingenomen, sevelameer bij het eten;
  • patiromeer: het thyreomimeticum moet ten minste 3 uur vóór of na patiromeer worden ingenomen;
  • polystyreensulfonzuur: het thyreomimeticum moet ten minste 2 uur vóór of 4 uur na polystyreensulfonzuur worden ingenomen.

De combinatie met orlistat moet worden vermeden.

Afname thyreomimetica: de behoefte aan thyreomimetica kan toenemen door anti-epileptica (carbamazepine, fenobarbital, fenytoïne, oxcarbazepine, valproïnezuur) en rifampicine.
Overig effect: de werking van VKA's wordt versterkt bij het instellen op thyreomimetica.

Niet relevant:
Afname levothyroxine: de absorptie kan afnemen door cimetidine.

Geen interactie:
In de literatuur is onvoldoende onderbouwing voor interactie met ciprofloxacine en raloxifeen.

Niet beoordeeld:
Absorptie: de absorptie kan afnemen door lanthaancarbonaat; een tussenpoos van ten minste 2 uur wordt aanbevolen.

Bepaalde tyrosinekinaseremmers (imatinib, sunitinib, sorafenib) kunnen de werkzaamheid van levothyroxine verminderen; hypothyreoïdie kan optreden.

Propylthiouracil (in hoge doses), propranolol en andere β-sympathicolytica, glucocorticoïden, amiodaron en jodiumhoudende contrastmiddelen remmen de perifere omzetting van T4 in T3 en verminderen zo het effect van levothyroxine. 

Overig effect: bij het instellen van therapie met levothyroxine kan de behoefte aan bloedglucoseverlagende middelen toenemen. Omgekeerd kan een verlaging van de dosis levothyroxine leiden tot hypoglykemie indien de dosering van de bloedglucoseverlagende middelen niet wordt aangepast.

Het effect van digoxine kan verminderen.

Het effect van sympathicomimetica kan worden versterkt.

 

 

 

THYREOMIMETICA

Deze pagina geeft een overzicht van geneesmiddelen uit dezelfde ATC groep. Let op: Dit betekent niet per definitie dat deze middelen onderling uitwisselbaar zijn.

SCHILDKLIERHORMONEN

Tiratricol

Emcitate
H03AA04

Referenties

  1. Rademaker C.M.A. et al, Geneesmiddelen-Formularium voor Kinderen, 2007
  2. Noordam C et al, Werkboek Kinderendocrinologie, digitale publicatie op www.nvk.nl (alleen leden), 2010
  3. Aspen Pharma Trading Limited, SmPC Eltroxin (RVG 08451) 24-03-2017, www.geneesmiddeleninformatiebank.nl
  4. Aristo Pharma, SmPC Eferox® 175/200, Tabletten (53051.03.00, 51838.02.00), 10/2015
  5. Sanofi-Aventis, SmPC L-Thyroxin Henning® 25/50/75/100/125/150/175/200 Tabletten, 09/2017
  6. Leger et al, European Society for Paediatric Endocrinology Consensus Guidelines on Screening, Diagnosis, and Management of Congenital Hypothyroidism, J Clin Endocrinol Metab, 2014, 99(2), 363-84
  7. ZorgInstituut Nederland, Farmacotherapeutisch Kompas (Eigenschappen, Contra-Indicaties, Bijwerkingen, Waarschuwingen en Voorzorgen), Geraadpleegd 22-10-2026
  8. Informatorium Medicamentorum, Interacties, Geraadpleegd 22-10-2026

Wijzigingen

Therapeutic Drug Monitoring


Overdosering