Domperidon

Stofnaam
Domperidon
Merknaam
Motilium
ATC code
A03FA03
Apotheek icon
Voor ouders op Apotheek.nl
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

Gastro-oesofagale reflux: Off-label
Misselijkheid en braken:
On-label

 

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Misselijkheid & braken:
Zuigelingen en Kinderen < 12 jaar en < 35 kg:
Oraal:
0,25 mg/kg 3 dd, max 0,75 mg/kg/dag in 3 doses
> 12 jaar en > 35 kg: 3 dd 10 mg
Rectaal:
>35 kg: 30 mg 2 dd.

 

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Tablet (als maleaat) 10 mg
Smelttablet 10 mg
Zetpil 10 mg (FNA bereiding), 30 mg (FNA bereiding, of import via Orly Pharma),
Susp. oraal 1 mg/ml

Eigenschappen

Dopamine-antagonist die de peristaltiek van maag en duodenum en de druk van de gastro-oesofageale sfincter doet toenemen en tevens de sfincter van de pylorus relaxeert. Hierdoor ontstaat een versnelde maaglediging, waardoor braken kan worden voorkomen; mogelijk speelt ook antagonisme van dopaminereceptoren in de chemoreceptor-triggerzone hierbij een rol. Het werkingsmechanisme berust waarschijnlijk op perifere antidopaminewerking.

Kinetische gegevens

Premature neonaten:
Klaring (Cl/F) 0,92 l/h , verdelingsvolume (Vd/F) 0,405 l.
 

Algemene opmerkingen

Motiliumdrank bevat zoetstof.

 

Doseringen

Indicatie: Gastro-oesofageale reflux
  • Oraal
    • < 35 kg
      [15]
      • 0,75 mg/kg/dag in 3 doses
      • Er is geen bewijs voor de werkzaamheid bij deze indicatie. Uitsluitend in incidentele gevallen kan domperidon overwogen worden bij gastro-oesofageale reflux.

    • ≥ 35 kg
      [3] [15]
      • 30 mg/dag in 3 doses
Indicatie: Ernstige misselijkheid en braken, bijvoorbeeld bij oncologische aandoeningen (niet effectief bij braken met een cerebrale oorsprong)
  • Oraal
    • < 35 kg
      [2] [15]
      • 0,25 mg/kg/dosis zo nodig max 3 dd , max: 0,75mg/kg/dag
    • ≥ 35 kg
      [2] [15]
      • 10 mg/dosis zo nodig max 3 dd , max: 30mg/dag
  • Rectaal
    • 12 jaar tot 18 jaar
      [2] [15]
      • 30 mg/dosis zo nodig max 2 dd , max: 60mg/dag

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

GFR ≥10 ml/min/1.73m2: aanpassing van de dosering is niet nodig.

GFR <10 ml/min/1.73m2: een algemeen advies kan niet worden gegeven.

MOTILITEITSBEVORDERENDE MIDDELEN

MOTILITEITSBEVORDERENDE MIDDELEN

Metoclopramide

Primperan
A03FA01

Bijwerkingen bij kinderen

(reversibele) Extrapiramidale bijwerkingen vooral bij jonge kinderen omdat bij hen de bloed-hersenbarrière nog niet volledig is ontwikkeld. Naast extrapiramidale stoornissen zijn ook urineretentie en gynaecomasatie beschreven. Verlenging QT-interval

Bijwerkingen bij volwassenen

Vaak (1-10%): droge mond. Soms (0,1-1%): Angst, libidoverlies, slaperigheid, hoofdpijn, diarree, huiduitslag, jeuk, galactorroe, gynaecomastie. Gemeld zijn: acathisie, borstvergroting en -secretie, depressie, overgevoeligheid, onregelmatige menstruatie. Verder zijn gemeld: anafylactische reacties inclusief shock, agitatie, nervositeit, convulsies, rollende ogen, ventrikelaritmie, plotselinge hartdood, verlenging QT-interval, 'torsade de pointes', angio-oedeem, netelroos, urineretentie, amenorroe, afwijkende leverfunctiewaarden, verhoogde prolactinespiegel.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij kinderen

Overgevoeligheid, verlengd QTc-interval, leverfunctiestoornis en gastro-intestinale bloeding, mechanische obstructie of gastro-intestinale perforatie, waarbij stimulering van de gastro-intestinale motiliteit een risico vormt.

Contraindicaties bij volwassenen

Situaties waarbij stimulatie van de maagmotiliteit gevaarlijk is, zoals maag-darmbloeding, mechanische obstructie of perforatie. Prolactinoom. Matige of ernstige leverinsufficiëntie. Aandoeningen waarbij het QT-interval verlengd is of kan zijn aangetast en bij onderliggende hartaandoeningen zoals congestief hartfalen. Significante elektrolytenstoornissen (hypokaliëmie, hyperkaliëmie, hypomagnesiëmie) of bradycardie.

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Domperidon heeft geen plaats bij de behandeling van acute gastro-enteritis. Het braken verdwijnt snel nadat de rehydratietherapie is gestart. Anti-emetica geven juist bij jonge kinderen gemakkelijk centrale bijwerkingen en bij gebruik van domperidon zijn juist bij dehydratie ernstige dystone reacties beschreven.
Domperidon heeft slechts in zeer incidentele gevallen een plaats bij de behandeling van reflux-klachten (Bron: NVK richtlijn Behandeling van refluxklachten 2012)

Voorzichtigheid is geboden bij kinderen jonger dan een jaar. Bij prematuren en neonaten zijn de metabole functies en de bloed-hersenbarrière niet volledig ontwikkeld. Het risico op neurologische bijwerkingen, zoals slaperigheid of extrapiramidale stoornissen is bij deze groep groter. Om deze reden wordt het aanbevolen de dosis nauwkeurig te bepalen en strikt te volgen bij baby’s, zuigelingen, peuters en kleine kinderen. Bij ernstige nierfunctiestoornissen doseerfrequentie verlagen naar 1 – 2 keer per dag.

Domperidon kan de QTc tijd verlengen. Voorzichtigheid is daarom geboden bij risicofactoren voor QTc tijd-verlenging (Hypokaliemie / Slechte nierfunctie/ Diabetes mellitus/ QTc verlengende of spiegel verhogende comedicatie / Hoge dosis / Pre-existent verlengde QT tijd of lang QT syndroom) Indien er risicofactoren aanwezig zijn dient voorafgaand aan therapie een ECG controle uitgevoerd te worden.

 

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Uit epidemiologisch onderzoek blijkt een verband aan tussen domperidongebruiken hogere kans op ernstige ventrikelaritmie of plotse hartdood, met name > 60 jaar en bij dagelijkse doses > 30 mg. Voorzichtigheid is ook geboden bij risicofactoren voor QT-verlenging (zoals hypokaliëmie, bradycardie, hartfalen, comedicatie met geneesmiddelen die QT-interval verlengen, congenitaal of verworven QT-verlenging). De behandeling staken bij klachten of symptomen die in verband kunnen worden gebracht met hartaritmie.

 

Interacties

Domperidon is substraat voor CYP3A4, CYP1A2 en CYP2E1.

Relevant:

Toename domperidon: ritonavir remt het metabolisme.

Overig effect: domperidon kan het QTc-interval verlengen, het risico op ernstige hartritmestoornissen is verhoogd bij combinatie met andere middelen waarbij ernstige hartritmestoornissen zoals torsade de pointes zijn gemeld. Bovendien remmen de QTc-verlengers claritromycine en erytromycine het metabolisme. Domperidon in een dosering hoger dan 30 mg per dag is ingedeeld in middelhoog QT-verlengend potentieel; en domperidon in een dosering van 30 mg per dag of lager is ingedeeld in laag QT-verlengend potentieel.  De interactie is niet relevant bij gebruik van lage dosering domperidon (30 mg per dag of lager) in combinatie met ciprofloxacine of lage dosering haloperidol (5 mg per dag of lager).

Niet relevant: het metabolisme wordt geremd door itraconazol, ketoconazol en voriconazol.

Interacties dopamine-antagonisten algemeen
Relevant: dopamine-antagonisten en centrale dopaminerge middelen (Dopaminerge parkinsonmiddelen en Prolactineremmers) kunnen elkaars werking tegengaan. Combinatie wordt daarom ontraden. Een uitzondering is domperidon, dit kan worden toegepast bij misselijkheid en braken en orthostatische hypotensie bij een parkinsonpatiënt.

Niet relevant: dopamine-antagonisten kunnen de werking van dopamine tegengaan. Andersom zal dopamine de werking van dopamine-antagonisten niet tegengaan. Dopamine passeert de bloed-hersenbarrière niet.

Referenties

  1. Hunsel F van, et al, Risico bij kinderen. Domperidon en extrapiramidale stoornissen, PW, 2007, 39, 33
  2. Johnson&Johnson, SPC Motilium (RVG 07679) 25-02-2015, www.cbg-meb.nl
  3. Rademaker C.M.A., Geneesmiddelen Formularium voor Kinderen WKZ, 2008
  4. Meyboom RH, et al, Acute extrapyramidal movement disorders in young children and adults during administration of domperidone, Ned Tijdschr Geneeskd, 1988, 132, 1981-3
  5. ZorgInstituut Nederand, Farmacotherapeutisch Kompas (Eigenschappen, Contra-Indicaties, Bijwerkingen, Waarschuwingen en Voorzorgen), Geraadpleegd 20 okt 2014
  6. Informatorium Medicamentorum, (Interacties), Geraadpleegd 10 april 2018
  7. Cresi F, et al, Short-term effect of domperidone on gastroesophageal reflux in newborns assessed by combined intraluminal impedance and pH monitoring, J Perinatol , 2008, 28, 766-70
  8. Dailly E, et al, Population pharmacokinetics of domperidone in preterm neonates, Eur J Clin Pharmacol, 2008, 64, 1197-1200
  9. DeCamp LR, et al, Use of antiemetic agents in acute gastroenteritis: a systematic review and meta-analysis, Arch Pediatr Adolesc Med, 2008, 162, 858-65
  10. Djeddi D, et al, Effect of domperidone on QT interval in neonates, J Pediatr, 2008, 153, 663-6
  11. Günlemez A, et al, Effect of domperidone on the QTc interval in premature infants, J Perinatol , 2010, 30, 50-3
  12. Scott B, Question 2. How effective is domperidone at reducing symptoms of gastro-oesophageal reflux in infants?, Arch Dis Child, 2012, Aug;97(8), 752-5
  13. Tighe MP, et al, Current pharmacological management of gastro-esophageal reflux in children: an evidence-based systematic review, Pediatric Drugs, 2009, 11, 185-202
  14. Vandenplas Y et al, Pediatric Gastroesophageal Reflux Clinical Practice Guidelines: Joint recommendations of the North American Society of Pediatric Gastroenterology, Hepatology, and Nutrition and the European Society of Pediatric Gastroenterology, Hepatology, and Nutri, Pediatr Gastroenterol Nutr, 2009, 49, 498-547
  15. EMA Pharmacovigilance Risk Assessment Committee (PRAC), EMA/129231/2014, www.ema.europa.eu, 7 maart 2014

Wijzigingen

  • 22 mei 2017 07:08: Omdat kinderen tot 12 jaar, maar met een gewicht > 35 kg nu buiten de doseeradviezen vallen is besloten op basis van de PRAC aanbevelingen om uitsluitend op basis van het gewicht te doseren.
  • 02 mei 2017 09:45: Kinderen < 12 jaar, maar zwaarder dan 35 kg werden zijn toegevoegd aan het doseeradvies voor domperidon oraal bij ernstige misselijkheid en braken.
  • 01 september 2015 19:05: De dosering bij deze indicatie dient zo nodig te worden gebruikt en wordt dus niet langer als een dagdosering weergegeven
  • 14 juli 2015 11:50: Naast de gewichtsgrens van 35 kg is de leeftijdsgrens toegevoegd in het doseeradvies