Ustekinumab

Stofnaam
Ustekinumab
Merknaam
Stelara
ATC code
L04AC05
Algemeen
Doseringen
Nierfunctiestoornissen
Soortgelijke geneesmiddelen
Bijwerkingen
Contraindicaties
Waarschuwingen en voorzorgen
Interacties
Referenties
Wijzigingen

Label dosisadvies Kinderformularium

On-label

Toon SmPC tekst

SmPC tekst

Matige tot ernstige plaque psoriasis waarbij andere systemische therapieën of fototherapieën geen adequate controle geven of een intolerantie geven:
> 12 jaar: < 60 kg: 0.75 mg/kg/dosis; Week 0,4 en vervolgens iedere 12 weken
≥ 60-≤ 100 kg: 45 mg/dosis;  Week 0,4 en vervolgens iedere 12 weken

> 100 kg: 90 mg/dosis; Week 0, 4 en vervolgens iedere 12 weken

Beschikbare toedieningsvormen/sterktes

Inj.vlst. 90 mg/ml

Eigenschappen

Humaan IgG1κ-monoklonaal antilichaam dat met hoge affiniteit bindt aan de gemeenschappelijke p40-eiwit-subeenheid van vrij IL-12 en IL-23. IL-12 en IL-23 worden afgegeven door geactiveerde antigeenpresenterende cellen zoals macrofagen en dendritische cellen. IL-12 stimuleert de 'natural killer'-cellen en bevordert de differentiatie van CD4-positieve T-cellen tot het T-helper 1 (Th1)-fenotype. IL-23 induceert de T-helper 17 (Th17)-route. Abnormale regulatie van IL-12 en IL-23 is geassocieerd met immuungemedieerde aandoeningen zoals psoriasis en artritis psoriatica. Ustekinumab oefent zijn werking uit door onderbreking van de Th1- en Th17-cytokineroutes.

Kinetische gegevens

De concentraties van ustekinumab in serum bij pediatrische psoriasis patiënten met een leeftijd van 12 tot 17 jaar, behandeld met de aanbevolen dosis op basis van het lichaamsgewicht, waren over het algemeen vergelijkbaar met die bij volwassen psoriasis patiënten die met de dosis voor volwassenen waren behandeld, terwijl de concentraties van ustekinumab in serum bij pediatrische psoriasis patiënten die met de helft van de aanbevolen dosis op basis van het lichaamsgewicht waren behandeld over het algemeen lager waren dan die bij volwassenen.

Kinetische gegevens bij volwassenen:

Tmax = s.c. ca. 8½ dag.

Vd = 0,06–0,08 l/kg, groter bij een lichaamsgewicht > 100 kg.

T1/2 = circa 3 weken (15–32 dagen), korter bij een lichaamsgewicht > 100 kg.

Doseringen

Indicatie: Matige tot ernstige plaque psoriasis, met onvoldoende respons op of intolerantie voor andere therapien
  • Subcutaan
    • ≥ 12 jaar en < 60 kg
      [1]
      • 0,75 mg/kg/dosis op week 0, 4 en vervolgens iedere 12 weken
    • ≥ 12 jaar en 60 tot 100 kg
      [1]
      • 45 mg/dosis op week 0, 4 en vervolgens iedere 12 weken
    • ≥ 12 jaar en ≥ 100 kg
      [1]
      • 90 mg/dosis op week 0, 4 en vervolgens iedere 12 weken

Nierfunctiestoornissen bij kinderen > 3 maanden

Er zijn geen gegevens bekend over doseeraanpassing bij nierfunctiestoornissen.

Bijwerkingen bij volwassenen

Vaak (1–10%): erytheem op de injectieplaats. Infectie van de bovenste luchtwegen, infecties van het gebit. Duizeligheid, hoofdpijn, keelpijn, vermoeidheid. Spierpijn, rugpijn, gewrichtspijn. Misselijkheid, diarree. Jeuk.

Soms (0,1–1%): Overige reacties op de injectieplaats zoals jeuk, zwelling, hematoom, hemorragie, induratie. Cellulitis, herpes zoster. Neusverstopping. Pustulaire psoriasis. Aangezichtsverlamming. Depressie. Huiduitslag, urticaria.

Zelden (0,01–0,1): ernstige overgevoeligheidsreacties zoals angio-oedeem en anafylaxie.

Verder zijn gemeld: ernstige huidreacties, zoals exfoliatieve dermatitis en huidexfoliatie.

Meld bijwerkingen bij kinderen altijd bij Lareb

  • Bij kinderen worden veel geneesmiddelen off-label gebruikt. Alle ervaringen zijn belangrijk om te melden om zo meer kennis te verzamelen en te delen
  • Ook wanneer u niet zeker weet of de bijwerking echt door het geneesmiddel komt
Meld hier

Contraindicaties bij volwassenen

Klinisch belangrijke actieve infectie.

Waarschuwingen en voorzorgen bij kinderen

Er zijn geen onderzoeksgegevens beschikbaar van gebruik bij kinderen < 12 jaar.

Waarschuwingen en voorzorgen bij volwassenen

Ustekinumab kan mogelijk het infectierisico vergroten en latente infecties (re)activeren. Wees voorzichtig bij een chronische infectie of bij een recidiverende infectie in de anamnese. Tijdens en na behandeling nauwgezet controleren op verschijnselen van tuberculose. Vóór aanvang van de behandeling actieve tuberculose uitsluiten. Wees voorzichtig bij een maligniteit in de anamnese. Alle patiënten monitoren op het optreden van niet-melanome huidkanker, vooral patiënten met een voorgeschiedenis van verlengde immunosuppressieve therapie of met een voorgeschiedenis van een PUVA-behandeling. Ernstige overgevoeligheidsreacties kunnen ook na enkele dagen pas optreden; bij eerste symptomen van ernstige overgevoeligheidsreacties (zoals exfoliatieve dermatitis en huidexfoliatie) de toediening onmiddellijk staken en een passende therapie instellen. Ongeveer 6% van de patiënten ontwikkelt een (lage) titer van (meestal neutraliserende) antilichamen tegen ustekinumab. Er was een tendens tot een lagere effectiviteit in aanwezigheid van deze antilichamen; aanwezigheid van antilichamen sluit een klinisch respons echter niet uit. Er zijn geen onderzoeksgegevens beschikbaar van gebruik bij patiënten met een gestoorde nier- of leverfunctie.

Interacties

Relevant: vaccinatie met levende micro-organismen tijdens of binnen 15 weken na staken van ustekinumab wordt ontraden; ustekinumab mag ten minste 2 weken na de vaccinatie worden hervat.

Niet beoordeeld: de effectiviteit van pneumokokkenvaccin en tetanusvaccin wordt niet verminderd.

Interacties immunosuppressiva algemeen
Relevant: vaccinatie met levende micro-organismen, zoals BCG- of mazelenvaccin, tijdens immunosuppressieve therapie (behalve lokaal toegediend pimecrolimus of tacrolimus) kan een gegeneraliseerde infectie veroorzaken. De combinatie wordt bij voorkeur vermeden.
Geen interactie: in de literatuur is onvoldoende onderbouwing voor interactie met allergenen van natuurlijke oorsprong.
Niet beoordeeld: vaccinaties met gedode verwekker of afgeleid antigeen zijn tijdens immunosuppressieve therapie minder effectief door een verminderde immuunrespons, en worden om die reden soms herhaald toegediend.

Referenties

  1. Janssen-Cilag International NV, SmPC Stelara( EU/1/08/494/001) 19-09-15, www.cbg-meb.nl
  2. Informatorium Medicamentorum, (interacties, nierfunctiestoornissen), Geraadpleegd 06 sept 2016
  3. ZorgInstituut Nederland, Farmacotherapeutische Kompas (Eigenschappen, contra-indicaties, bijwerkingen, waarschuwingen en voorzorgen), Geraadpleegd 29 sep 2015

Wijzigingen

  • 29 september 2015 10:13: Nieuw toegevoegd